Ogród

Jak przygotować ogród pod uprawę warzyw?

Przygotowanie ogrodu pod uprawę warzyw, to wyzwanie dla każdego. Ilość pracy, przekopywania, odchwaszczania i tworzenia niezbędnej infrastruktury może być przytłaczająca. Bardzo łatwo jest stracić czas i pieniądze na niewłaściwe działania.

Dlatego się nie bój! W tym wpisie przedstawię pięć sposobów, jak możesz zagospodarować swoją przestrzeń pod organiczną produkcję warzyw. Będzie coś dla każdego — od sposobów, które wymagają mało pracy, po takie, które maksymalizują ilość warzyw uzyskanych z niewielkiej powierzchni. Oto złota piątka!

Dlatego zapnij pasy i zobacz, co możesz zrobić, ze swoim ogrodem

No-Dig Garden, czyli hodowanie warzyw bez przekopywania ziemi.

Przez ostatnie lata rozwinęła się gałąź rolnictwa zrównoważonego. Jednym z jego założeń jest nienaruszanie struktury gleby, w celu ochrony mikroorganizmów. Dzięki temu można zatrzymać węgiel (CO2) pod ziemią i dalej uzyskiwać porównywalne plony, co w rolnictwie współczesnym.

Dla osób zainteresowanych takim podejściem metoda no-dig, czyli bez przekopywania ziemi, będzie bardzo atrakcyjna. Jest to prosty sposób stworzenia swojego ogrodu warzywnego, który wymaga niewielkiego nakładu pracy.

Założenie, że nie naruszamy struktury gleby, sprawia, że odpada wiele „klasycznych” prac na działce. Nie musimy odchwaszczać, przekopywać, nawozić i martwić się o stan gleby. Potrzebujemy tylko kompostu.

Dużo kompostu!

Metoda składa się z trzech głównych elementów:

  • Przygotowanie podłoża
  • Nawiezienie kompostu
  • Zasadzenie roślin
Do metody No-Dig potrzeba kompostu. DUŻO kompostu.
Do metody No-Dig potrzeba kompostu. DUŻO kompostu.

Przygotowanie podłoża w metodzie no-dig.

Jest kilka różnych sposobów przygotowania podłoża w ogrodzie no-dig. Od użycia skoszonej trawy, słomy lub innych zbitych elementów zielonych, po przepuszczalne i biodegradowalne tkaniny, a kończąc na zwykłym kartonie. Po moim badaniu różnych źródeł: filmów na youtube, blogów, artykułów i podcastów doszedłem do wniosku, że najlepszą metodą do przygotowania podłoża będzie użycie kartonu. I ten sposób będę testował na swojej działce.

Gdy już wybierzesz miejsce na swój ogród bez kopania, to masz dwie możliwości: położyć agrowłókninę, zostawić ją przez kilka miesięcy i następnie dać karton, albo od razu rozłożyć szary karton. Przy podejmowaniu decyzji pamiętaj, że pierwsze rozwiązanie będzie wymagało mniejszej ilości kompostu. Chwasty i rośliny zostaną przytłumione przez agrowłókninę. Użycie kartonu sprawia, że będziesz potrzebował trochę więcej centymetrów podłoża do rozsypania.

Po położeniu kartonu upewnij się, że idealnie przylegają do siebie jego kolejne arkusze. Gdy już go rozłożysz, to nasyp na niego od 10 do 30 centymetrów kompostu i dokładnie to wyrównaj. Ilość kompostu zależy od tego, jak wcześniej przygotowane było podłoże — jego mniejszą ilość można dać na zagony przygotowane agrowłókniną.

Proces powtarzamy dla następnych metrów kwadratowych ogrodu.

Parę Wskazówek Do Metody No-Dig

  • Dobrym rozwiązaniem jest wysypanie pomiędzy górami kompostu resztek z przyciętych drzewek (zrębek). Dzięki temu jeszcze mocniej zabezpieczymy się przed wyrastaniem chwastów, a nasze buty będą czystsze. Win-Win
  • Warto przygotować grządki na jesień, aby kompost zdążył się jeszcze rozłożyć przez zimę.
  • Dostępne są miejsca, gdzie można zbadać stan składników odżywczych w kompoście. Można uzupełnić braki za pomocą organicznych mieszanek mineralnych.

Bardzo dobrze przedstawione jest poniżej rozpoczęcie metody no-dig na swojej działce.

Prosty Ogród

Prosty ogród, to podejście, które ma jeden cel — minimalizację nakładów pracy w trakcie roku. Im mniej pracy do wykonania na działce, tym lepiej.

Założenia Prostego Ogrodu

  • sadzę rośliny danego typu w tym samym czasie,
  • staram się minimalizować pracę w ogrodzie — mniejsza potrzeba odchwaszczania grządek,
  • sadzę rośliny, które można przechowywać przez dłuższy czas.
  • zbieramy cały plon w jednym momencie,
  • praca wykonana w jednym roku pomaga w kolejnych latach.

Na start wymagane jest dużo pracy, aby przygotować wszystkie elementy hodowli :

  • wyznaczam grzędy – szerokość około 1 metr, tyle samo co agrowłóknina, którą mam.
  • oczyszczam je z chwastów – przekopuję ziemię i usuwam korzenie.
  • nawożę ogród – kompostem lub nawozami mineralnymi. Kompostem/obornikiem nie można przesadzić z jego ilością. Jeśli chodzi o nawozy mineralne, to lepiej uważać, bo rośliny źle rosną w ziemi, która posiada za dużo składników odżywczych.
  • sadzę rośliny.

Warzywa Do Hodowli W Prostym Ogrodzie

Wybieram warzywa, które nie wymagają dużego nakładu pracy i mogą zostać zebrane tego samego dnia.

  • cebula,
  • marchew,
  • ziemniaki,
  • dynia zimowa (Winter Sweet).

Dzielę ogród na cztery główne obszary

  • A – sadzę dynie zimową
  • B – ziemniaki
  • C – marchewki
  • D – cebulę

Stosuję prosty płodozmian i rozkładam kompost bezpośrednio na grzędach pod przykryciem z agrowłókniny. Jest to Obszar A, na którym będzie rosła dynia. W kolejnym roku na obszarze A sadzę cebulę, potem ziemniaki, a potem marchewki.

Ten styl hodowli będę testował w roku 2022. Więcej o nim w kolejnych wpisach.

Ogród Intensywny

W tym rodzaju hodowli roślin chcę zintensyfikować ilość uzyskanych warzyw z jednego metra kwadratowego ogrodu. Wymaga on dużo nakładów pracy, ale daje plony. W założeniach jest dość podobny do Prostego Ogrodu, ale wymaga większej ilość pracy, większej liczby zasadzonych roślin oraz znacząco większej ilości nawozu.

Od Czego Zacząć Swój Ogród Intensywny?

  1. Odchwaszczenie ziemi.
  2. Następnie nasypujemy na grzędy kompost.
  3. Kopiemy na głębokość dwóch łopat i mieszamy tę ziemię razem z kompostem.
  4. W trakcie przekopywania wyciągamy wszystkie kamienie i inne śmieci.
  5. Po podwójnym przekopaniu nawozimy całość nawozem organicznym.

UWAGA! W drugim roku warto zrobić pomiar składników odżywczych w ziemi i zastosować nawozy mineralne, które uzupełniają niedobory.

Następne Kroki W Stworzeniu Intensywnego Ogrodu

  1. Dajemy ziemi chwilę „odpocząć”, aby składnik odżywcze z kompostu dobrze się rozłożyły. Najlepszym rozwiązaniem jest przygotować wszystko na jesień przed sezonem sadzenia warzyw.
  2. Sadzimy warzywa. Tutaj do wyboru mamy najróżniejsze gatunki. Każdy z nich powinien dobrze sobie poradzić w tak dobrze przygotowanym podłożu.
  3. Co roku nawozimy, uzupełniamy niedobory i ponownie sadzimy rośliny.
  4. Nie ma sensu podwójnie przekopywać ziemi po pierwszym zasadzeniu roślin.

Jeśli popatrzysz na ten sposób, to jest on dość popularny w miejscach, gdzie mamy ograniczoną przestrzeń. Gdy czytałem książki z lat 80 (gdzie działkowców było prawie milion!), to właśnie takie podejście było najczęściej spotykane. Przekopać, zastosować nawozy, zasadzić rośliny blisko siebie i zbierać część plonów w różnych miesiącach.

Na niektórych grzędach po warzywach wiosennych ponownie zasadzić warzywa jesienne. Metoda, jest ciekawa, ale wymaga dużo pracy.

Ogród Polikulturowy

Hodowla polikulturowa polega na sadzeniu koło siebie gatunków, które dobrze ze sobą żyją. Wzięła się z tego, że zauważono, a następnie zbadano pozytywny wpływ różnych roślin na siebie. Gdy sadzono gatunki wyselekcjonowanych odmian, to w niektórych wypadkach obserwowano większe plony lub brak negatywnego wpływu pomimo gęstego zasadzenia.

Aby trochę pomóc w rozeznaniu, zamieściłem poniższą tabelką z publikacji naukowej sprzed roku. Proszę potraktuj tą tabelę poglądowo. Ilość informacji jest ogromna i na pewno znajdziesz w książkach wiele innych tabel.

 Wpływ drugiej rośliny  
Główna roślinaPozytywnykompatybilny ale nie wspierającyNegatywny
Pomidor (Solanum lycopersicum L.)czosnek pospolity (Allium sativum L.), bazylia pospolita (Ocimum basilicum L.), Aksamitka rozpierzchła (Tagetes patula L.)fasola zwykła (Phaseolus vulgaris), kapusta warzywna (Brassica oleracea), sałata siewna (Lactuca sativa L.)Gorczyca biała (Sinapis alba L.)
Ogórek siewny (Cucumis sativus L.)czosnek pospolity (Allium sativum L.), cebula zwyczajna(Allium cepa L.)sałata siewna (Lactuca sativa L.) 
czosnek pospolityPomidor Ogórek, rzepak (Brassica napus)kapusta warzywna (Brassica oleracea), brokuł (Brassica oleracea var. italica), kalafior (Brassica oleracea var. botrytis), Psianka podłużna / bakłażan (Solanum melongena L.) 
sałata siewna ogórek, bakłażan, kalafior, pomidor aksamitka rozpierzchła 
cebulaogórek, rzepakkapusta, kalafior, papryka czerwona, brokuł 
bakłażancebula,fasola, sałata rzymska (Lactuca sativa L. var. Longifolia), Sałata dębolistna (Lactuca sativa L. var. crispa), wspięga chińska (Vigna unguiculata Walp ssp. sesquipedalis), papryka czosnek 
KalafiorLegume (Fabaceae s.l.)sałata rzymska, Sałata dębolistna, fasola, cebula, burak, marchewka, kolendra siewna, czosnek, por (Allium ampeloprasum) 
kapustafasolapomidor, czosnek, cebula, papryka, por 
paprykaimbirbakłażan,Piżmian jadalny (Abelmoschus esculentus), Aksamitka rozpierzchła , fasola, cebula, kapusta, 
Mięta pieprzowa (Mentha piperita L.)Soybean (Glycine max), faba bean (Vicia faba L.)  
Rzepakczosnek, cebula pomidor
SoybeanMięta pieprzowa  
faba beanMięta pieprzowa  
fasolapapryka, kapustapomidor, bakłażan 
Aksamitka rozpierzchła (Tagetes patula L.)pomidorpapryka, sałata 
brokuł czosnek, cebula 
Pozytywny, obojętny lub negatywny wpływ różnych gatunków roślin na siebie.

Zasada przygotowanie miejsca pod ogród polikulturowy jest taka sama, jak pod ogród intensywny. Jedyną różnicą jest, to, że sadzimy bardzo blisko siebie gatunki roślin, które na siebie pozytywnie wpływają.

Uprawa Warzyw W Tunelu Foliowym

Hodowla swoich roślin w tunelu foliowym wymaga konkretnej inwestycji (od kilkuset do nawet kilku tysięcy złotych). Zbudowanie takiego obiektu znacząco podnosi komfort pracy w miesiącach chłodnych lub w momencie trudnych warunków atmosferycznych. Pozwala też rozpocząć hodowlę wcześniej i zakończyć ją później. Łatwo jest zintensyfikować uprawę, aby osiągnąć wysoki plon.

Przygotowanie takiego miejsca wymaga o wiele więcej pracy niż we wcześniejszych metodach. Wybranie odpowiedniego miejsca, przygotowanie podłoża, montaż tunelu to zajęcia, które potrafią pochłonąć dobrych kilkadziesiąt godzin.

Ciepło i przyjemnie, oto główna zaleta tunelu foliowego.

Zalety Tunelu Foliowego

  • Można hodować rośliny już we wcześniejszej porze roku
  • Pracujesz w miejscu, które jest odporne na warunki otoczenia (wiatr, deszcz, komary)
  • Łatwiej jest kontrolować skład gleby i dostosować ją pod konkretne rośliny
  • Hodowla roślin ciepłolubnych (pomidory,papryki) jest łatwiejsza
  • Łatwo hodować rośliny pnące
  • Łatwo zbudować system nawadniający

Wady Tunelu Foliowego

  • Duży koszt na start
  • Duży nakład pracy na start – poza potrzebą przygotowania gleby dochodzi jeszcze budowa samego tunelu.
  • Istnieje możliwość niekontrolowanego rozwoju szkodników
  • Należy uważać, aby nie przeszczepiać chorób pomiędzy roślinami.

Niestety, ale na moim obecnym etapie nauki rolnictwa tunel foliowy jest poza moim zasięgiem. Z chęcią sprawdzę, jak to się sprawdza w rozwiniętym ogrodzie. Jak taki masz, to daj znać! Porozmawiamy.

Podsumowanie

Wybór sposobu stworzenia twojego ogrodu warzywnego wymaga przeglądu różnych metod hodowli i podjęcia decyzji, co najlepiej pasuje do twojej sytuacji. Każdy z nas ma jakieś ograniczenia dotyczące dostępnego, czasu, miejsca oraz zasobów finansowych.

Dla osób, które rozpoczynają swoją przygodę z hodowlą najlepszym rozwiązaniem, będzie prosty ogród, który wymaga ograniczonego nakładu pracy, można go stworzyć na skrawku ziemi, a jego proste zasady są łatwe do zrozumienia.

Ogród intensywny najlepiej się sprawdza w momencie, gdy chcemy zintensyfikować uzysk z niewielkiego skrawka ziemi. Naszym celem jest maksymalna liczba warzyw z każdego metra kwadratowego. Przy dużym nakładzie pracy, nawożeniu i umiejętnej hodowli plon jest naprawdę niesamowity. Film poniżej świetnie to obrazuje.

Gdy celem dla nas jest komfort pracy, to zdecydowanie wygrywa tunel foliowy. Łatwo jest utrzymać odpowiedni mikroklimat, ustawić system nawadniający, a nawet wykorzystać z systemów elektromechanicznych do otwierania „okien” foliowej szklarni. Ochrona przed czynnikami atmosferycznymi jest kolejnym pozytywem tego rozwiązania.

Jeśli jednak chcesz zapoznać się z rolnictwem zrównoważonym, zmaksymalizować absorpcję dwutlenku węgla przez ziemię i zminimalizować nakłady pracy, to no-dig garden jest rozwiązaniem. Coś dla tych z was, którzy chcą swoim niewielkim działaniem chronić klimat.

Ogród Polikulturowy jest ciekawy, ale wymaga dodatkowych umiejętności, wielu testów i dopasowania odpowiedniej odległości pomiędzy sadzonkami. Wygląda super, ale wymaga czasu i doświadczenia, żeby dobrze działał. Pewnie kiedyś spróbuję, to podejście. Obecnie będę stosował tylko zasadę, aby nie sadzić blisko siebie negatywnie wpływających na siebie gatunków.

Jeśli spodobał ci się ten wpis, to podziel się z kimś, komu może pomóc w jego przygodzie z hodowlą. I jak zawsze – zapraszam do listy mailowej!

.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *